مطالعه آثار

آثار، دلیل وجود فيلسوفهای جديد ميگويند که ما ابداً در انسان روحی مشاهده نمينمائيم و آنچه در خفايای جسد انسان تحرّی مينمائيم يک قوّه معنويّه احساس نميکنيم. يک قوّه ای که محسوس نيست چگونه تصوّر آن نمائيم؟  الهيّون در جواب گويند روحِ حيوان نيز محسوس نگردد و باين قوای جسمانيّه ادراک نشود. بچه استدلال بر وجود روح حيوانی نمائيم؟  شبهه ای نيست که از آثار استدلال بر آن کنی که در اين حيوان قوّه ای که در نبات نيست، هست . آن قوّه حسّاسه است . يعنی بيناست، شنواست و همچنين قوای ديگر. از اينها استدلال کنی که يک روح حيوانی هست.   بهمين قسم از آن دلائل و آثار مذکوره استدلال کن که يک روح انسانی هست. پس در اين حيوان چون آثاری هست که در نبات نيست، گوئی که اين قوای حسّيّه از خصائص روح حيوانست. و همچنين در انسان آثار و قوی و کمالاتی بينی که در حيوان موجود نيست. پس استدلال کن که در انسان يک قوّه ای هست که حيوان از آن محروم است.   و اگر چنانچه هر شیء غير محسوس را انکار کنيم، حقائق مسلّمة الوجود را بايد انکار نمائيم. مثلاً مادّه اثيريّه (جو ناقل امواج الکترو مغناطیس) محسوس نيست. و حال آ...

جناب طاهره   هواللّه و از جمله نساء طاهرات و آياتِ باهرات، قبسه (شراره آتش - شعله آتش) نارِ محبّت اللّه و سراجِ موهبت اللّه جناب طاهره است. اسم مبارکش امّ سلمه بود. صبيّهء حاجی ملّا صالح مجتهد قزوينی برادر زاده ملّا تقی، امام جمعه قزوين و اقتران بملّا محمّد پسر حاجی ملّا تقی نمودند. و سه اولاد از ايشان تولّد يافت: دو اولاد ذکور و يک دختر. ولی هر سه محروم از موهبت مادر. خلاصه در سنّ طفوليت، پدر معلّمی تعيين نمود و بتحصيل علوم و فنون پرداختند و در علوم ادبی نهايت مهارت يافتند. بدرجه ئی که والدشان افسوس ميخورد که اگر اين دختر پسر بود، خاندان مرا روشن مينمود و جانشين من ميگشت. روزی جناب طاهره بخانهء پسر خاله ملّا جواد مهمان گشتند. در کتابخانه ملّا جواد، جزوه ئی از تأليفات حضرت شيخ احمد احسائی يافت. جناب طاهره بيانات را بسيار پسنديد و خواست که با خود بخانه برد. ولی ملّا جواد استيحاش مينمايد که پدر شما حاجی ملّا صالح دشمن نورين نيّرين شيخ احمد و آقا سيّد کاظم است. اگر استشمام نمايد که نفحه ئی از گلشن معانی و رسائل آن دو بزرگوار بمشام شما رسيده قصد جان من نمايد و شما را نيز مغضوب نمايد. ...